¶ Εισαγωγή
Στις παρακάτω παραγράφους αναλύονται όλες οι μέθοδοι που χρησιμοποιούνται για την αποτίμηση των αποθεμάτων. Ένα από τα μεγαλύτερα προβλήματα που εμφανίζεται στην οικονομία μιας επιχείρισης είναι ο υπολογισμός της τιμής κτήσης του τελικού είδους, αυτό συμβαίνει διότι κατά την διάρκεια της χρήσης αγοράζονται τα ίδια αποθέματα με διαφορετικές τιμές. Για την λύση αυτού του προβλήματος υπάρχουν κάποιες μέθοδοι που χρησιμοποιούνται για τον υπολογισμό της τιμής κτήσης του τελικού αποθέματος και την αποτίμηση των αποθεμάτων. Οι τρεις βασικότεροι και αυτοί που χρησιμοποιούνται από το BE είναι οι εξής.
Μέθοδος F.I.F.O (First in, First out)
Σύμφωνα με αυτήν την μέθοδο ότι αγοράζεται πρώτο πωλείται πρώτο. Επομένως ότι αγοράζεται τελευταίο αποτελεί και το τελικό απόθεμα που έχει απομείνει στην αποθήκη. Ο υπολογισμός του τελικού αποθέματος γίνεται από τα τελευταία τιμολόγια αγοράς.
Μέθοδος L.I.F.O (List in, First out)
Σύμφωνα με αυτήν την μέθοδο ότι αγοράζεται τελευταίο πωλείται πρώτο. Επομένως ότι αγοράζεται τελευταίο αποτελεί το τελικό απόθεμα που απομένει στην αποθήκη.
Μέθοδος σταθμικού μέσου όρου
Μέθοδος σταθμικού μέσου όρου: Το μέσο κόστος ανά μονάδα εμπορεύματος υπολογίζεται διαιρώντας το κόστος του αρχικού αποθέματος και των αγορών με το σύνολο των μονάδων. Ο τύπος είναι Τιμή Κτήσης = (Αξία αρχικού αποθέματος + Συνολική αξία αγορών ) / (Ποσότητα αρχικού αποθέματος + Συνολική ποσότητα αγορών ).
¶ Παραμετροποίηση
Επειδή οι τιμές κόστους υπολογίζονται με βάση τα παραστατικά και τις κινήσεις τους θα πρέπει στις σειρές να έχουν οριστεί και τα αντίστοιχα flags.
Οι παρακάτω παραμετροποιήσεις καλό είναι να γίνουν από έναν τεχνικό εάν δεν έχουν γίνει ήδη.
Επομένως για τον υπολογισμό των τιμών κόστους πρέπει να έχει οριστεί το flag 20 (Επηρεάζει Τιμή Κόστους) στους Κωδικούς Κινήσεων Αποθήκης ως εξής:
- (+) για τα Αξιακά παραστατικά Αγορών,
- (-) για τα πιστωτικά Επιστροφών Αγορών,
- (*) για τα Πιστωτικά Εκπτώσεων.
Για τον υπολογισμό Μ.Σ.Τ πρέπει να είναι ενεργό το flag 19. Ο υπολογισμός τιμών κόστους, λαμβάνει υπόψην του όλες τις κινήσεις εξαγωγής (πωλήσεις) από την αποθήκη και όχι μόνο αυτές για τις οποίες έχει οριστεί το flag 20 (επηρεάζει τιμή κόστους). Επομένως το flag 20 πρέπει να ορίζεται μόνο για κινήσεις εισαγωγής (αγορές) στην αποθήκη.
Κωδικός κίνησης για εισαγωγή ποσότητας-αξίας.
Κωδικός κίνησης για αρνητική εισαγωγή αξίας (έκπτωση).
Κωδικός κίνησης για αρνητική εισαγωγή αξίας (επιστροφή).
¶ Υπόλοιπα ειδών και Τιμές Κόστους
Τις τιμές κόστους ενός συγκεκριμένου είδους μπορούμε να τις δούμε από την καρτέλα του είδους στο tab τιμές κόστους, στο οποίο εμφανίζονται ανά χρήση (έτος) και κοστολογική περίοδο, το υπόλοιπο ποσότητας και οι τιμές κόστους (τιμή μονάδας και αξία) του τρέχοντος είδους.
Για τον υπολογισμό των τιμών κόστους ενός είδους πηγαίνουμε στο μενού “Αποθήκη -> Υπόλοιπα και τιμές κόστους.
Το παράθυρο Υπόλοιπα ειδών και Τιμές Κόστους αποτελείται απο τα εξής:
- Από έναν πίνακα στον οποίο εμφανίζονται τα είδη με τις τιμές κόστους (FIFO, LIFO, Μέση Σταθμική Τιμή, Κυλιόμενη Μέση Τιμή) από τον τελευταίο υπολογισμό που προηγήθηκε όπως φαίνεται και στην παρακάτω εικόνα. Οι τιμές στα είδη με μηδενικό υπόλοιπο εμφανίζονται με γκρι φόντο. Επίσης υπάρχει η δυνατότητα εμφάνισης της εγγραφής του επιλεγμένου είδους με διπλό-κλικ ή enter. Στην περίπτωση που κάποιο είδος έχει μηδενικές τιμές κόστους (δεν έχει πραγματοποιηθεί κάποια κίνηση για αυτό στην επιλεγμένη οικονομική χρήση) εμφανίζονται με κόκκινο φόντο. Τέλος στο κάτω μέρος μας εμφανίζει με κόκκινα γράμματα το σύνολο των ειδών που βρέθηκαν με μηδενικές τιμές κόστους.
- Η πτυσσόμενη λίστα “Χρήση (Οικον. Τέλους)” στην οποία εμφανίζονται τα οικονομικά έτη.
- Η πτυσσόμενη λίστα “Περίοδοι Κοστολ.” στην οποία εμφανίζονται οι περίοδοι κοστολόγησης με ημερολογιακή σειρά για το επιλεγμένο οικονομικό έτος. Ο υπολογισμός των τιμών κόστους γίνεται για τη συγκεκριμένη περίοδο κοστολόγησης (εκτός κι αν δεν επιλεγεί περίοδος, οπότε γίνεται για όλη τη χρήση).
- Το πεδίο Μάσκα Κωδικού Είδους το οποίο χρησιμοποιείται τόσο για την εμφάνιση συγκεκριμένων ειδών όσο και κατά τον υπολογισμό των τιμών κόστους.
- Oι επιλογές "Fifo/Lifo" και "ΜΣΤ" βάση των οποίων γίνεται επιλογή της μεθόδου υπολογισμού των τιμών κόστους.
¶ Υπολογισμός Τιμών Κόστους
Για να υπολογιστούν οι τιμές πρέπει να πατήσουμε το κουμπί “Υπολογισμός Τιμών Κόστους”. Κατά την έναρξη του υπολογισμού τιμών κόστους εμφανίζεται ερώτημα για το αν θα συμπεριλαμβάνονται ή όχι και τα έξοδα από φακέλους κοστολόγησης. Η διαδικασία μπορεί να διακοπεί άμεσα οποιαδήποτε χρονική στιγμή.
Προσοχή! Η διακοπή ακυρώνει ολόκληρη τη διαδικασία.
Κατά την διαδικασία υπολογισμού τιμών κόστους λαμβάνεται υπόψη και ο τύπος του αποθηκευτικού χώρου της κίνησης του είδους. Έτσι στον υπολογισμό περιλαμβάνονται μόνο οι κινήσεις των "κανονικών" αποθ.χώρων (δηλ. των αποθ.χώρων που έχουν τιμή μηδέν στο πεδίο "ειδικός"). Επίσης, περιλαμβάνονται οι κινήσεις ενδοδιακίνησης (από ή προς) μόνο όταν αφορούν "κανονικούς" αποθ.χώρο και τα αντίστοιχα ζευγάρια τους (προς ή από) αφορούν "ειδικούς" αποθ.χώρους. Τέλος στην ενημέρωση των τιμών κόστους χρησιμοποιούνται οι τελευταίες διαθέσιμες τιμές μονάδας στην περίπτωση που η τελική ποσότητα υπολογισμού είναι μικρότερη ή ίση του μηδενός.
Προσοχή! Η διαδικασία της ενημέρωσης πρέπει να γίνεται σειριακά για κάθε περίοδο χρήσης της επιχείρησης.
Στις παρακάτω εικόνες βλέπετε τα μηνύματα που εμφανίζονται αφού πατήσουμε το κουμπί ενημέρωση τιμών κόστους.
Πρόοδος ενημέρωσης
Προσοχή! Η ενημέρωση τιμών κόστους είναι απαραίτητη για τις εκτυπώσεις Φυσικής Απογραφής, Μικτό Κέρδος κ.α για αυτό τον λόγο πριν χρησιμοποιήσουμε αυτές θα πρέπει να έχει προηγηθεί η ενημέρωση τιμών κόστους. Επιπλέον μετά την δημιουργία των παραστατικών απογραφής θα πρέπει να μεριμνήσουμε να κάνουμε ενημέρωση των τιμών κόστος. Περισσότερα για την απογραφή στο άρθρο Φυσική Απογραφή